İkinci el bisiklet alırken önce kadro ve maşada hasar, tekerleklerde boşluk, frenlerde arıza ve aktarma organlarında aşınma olup olmadığını kontrol edin. Bisikletin satıcıya ait olduğunu doğrulayın, ölçüsünün size uyup uymadığını deneyin ve güvenli bir test sürüşü yapın. Hasardan şüphelenirseniz ödeme yapmadan önce bisikleti bir ustaya gösterin.
İkinci el bisikletin geçmişini nasıl öğrenirsiniz?
Satıcıya bisikleti ne zaman aldığını, hangi amaçla kullandığını, bisikletle kaza yapıp yapmadığını ve hangi parçaları değiştirdiğini sorun. Bakım faturaları, satın alma belgesi ve eski fotoğraflar, anlatılanlarla bisikletin durumunu karşılaştırmanıza yardımcı olur. Yeni takılmış parçaları tek başına avantaj saymayın; neden değiştirildiklerini de sorun.
Kadro üzerindeki seri numarasını bulun ve varsa faturadaki numarayla karşılaştırın. Numarayı çoğunlukla orta göbek çevresinde bulursunuz, ancak yeri modele göre değişir. Kazınmış, taşlanmış veya okunması özellikle engellenmiş bir numara ciddi bir şüphe nedenidir. Bisikletin kime ait olduğundan emin olmadan alışverişi tamamlamayın.
İlanda belirtilen donanımla bisikletin üzerindeki parçaları karşılaştırın. Fren modelini, vites sayısını, tekerlek ölçüsünü ve maşa türünü not alın. Elektrikli bir model alacaksanız şarj cihazını, batarya anahtarını, varsa servis kayıtlarını ve motor desteğinin çalışıp çalışmadığını da kontrol edin. Bataryanın durumunu yalnızca ekrandaki doluluk göstergesinden anlayamazsınız.
Kadro ve maşada nelere bakmalısınız?
Bisikleti temiz ve yeterince aydınlık bir yerde inceleyin. Kaynakların çevresine, alın borusuna, orta göbek bölgesine, sele borusunun kadroya girdiği yere ve arka tekerlek bağlantılarına yakından bakın. Boyanın kalkması tek başına çatlak anlamına gelmez. Ancak çizgi biçiminde açıklık, ezik, kabarma veya kaynak çevresinde ayrılma görürseniz o bölgeyi daha ayrıntılı inceletin.
Çatlak veya belirgin eğrilik görürseniz fiyat indirimine razı olup riski üstlenmeyin. Maşa bacaklarının ve arka çatalın simetrisini inceleyin. Tekerleğin kadro içinde ortada durmaması yanlış montajdan, janttaki bir sorundan veya yapısal hasardan kaynaklanabilir. Nedenini belirlemeden bisikleti sağlam kabul etmeyin.
Karbon kadrolarda darbe izlerine, açığa çıkmış liflere ve ezilmiş bölgelere dikkat edin. Yüzeyin düzgün görünmesi içeride hasar olmadığı anlamına gelmez. Bozuk parayla vurup çıkan sesi dinleyerek de sağlamlığı güvenilir biçimde anlayamazsınız. Kaza geçmişi belirsiz olan veya şüpheli izler taşıyan karbon parçaları bir uzmana inceletmeden satın almayın.
Amortisörlü maşanın ve arka amortisörün hareketli yüzeylerinde çizik, keçelerinin çevresinde belirgin yağ sızıntısı olup olmadığına bakın. Süspansiyonu birkaç kez bastırın ve takılmadan hareket edip etmediğini kontrol edin. İnce bir yağ iziyle yoğun sızıntıyı ayırmak zor olabilir. Bakım geçmişini öğrenemiyorsanız servis ücretini ayrıca sorun.
Kadro boyunun size uygun olduğunu nasıl anlarsınız?
Yalnızca satıcının boyuna veya kadronun üzerindeki beden harfine güvenmeyin. Aynı beden adıyla satılan bisikletlerde bile kadro geometrisine göre oturuşunuz değişir. Seleyi boyunuza uygun yüksekliğe ayarlayın. Pedal çevirirken kalçanızın sağa sola sallanmadığını ve gidona uzanırken dirseklerinizi kilitlemek zorunda kalmadığınızı kontrol edin.
Fren kollarına rahatça ulaşabildiğinizi ve bisiklete kolayca binip inebildiğinizi kontrol edin. ABD Ulusal Karayolu Trafik Güvenliği İdaresi de güvenli sürüş için size uygun ölçüde bir bisiklet kullanmanızı ve frenlerin çalıştığından emin olmanızı önerir. Size çok uzun veya çok kısa gelen bir kadroyu yalnızca sele ayarıyla uygun hâle getirmeye çalışmayın.
Sele borusundaki minimum yerleştirme çizgisini kadronun içinde tutun. İhtiyaç duyduğunuz sele yüksekliğine bu sınırı aşmadan ulaşamıyorsanız farklı bir kadro boyuna bakın. Satıcının izniyle sele borusunun hareket edip etmediğini de kontrol edin. Kadroya sıkışmış bir sele borusu, ayar yapmanızı ve ileride bakım yaptırmanızı zorlaştırır.
Jantları ve lastikleri nasıl kontrol edersiniz?
Her tekerleği ayrı ayrı kaldırıp döndürün. Jantın hareketini fren pabucu gibi sabit bir noktaya göre izleyin; yana veya yukarı aşağı belirgin biçimde sapıp sapmadığına bakın. Lastiğin janta yanlış oturması da yalpalamaya neden olabileceği için yalnızca dış lastiği izleyerek karar vermeyin.
- Jant çemberinde çatlak, darbe izi ve tel deliklerinin çevresinde ayrılma olup olmadığına bakın.
- Jant tellerinde kırık, eksik parça veya belirgin gerginlik farkı olup olmadığını kontrol edin.
- Lastik yanaklarında çatlak, kesik ve şişkinlik; sırtında aşınma ve yabancı cisim olup olmadığını inceleyin.
- Tekerleği yandan hafifçe oynatarak göbekte boşluk hissedip hissetmediğinize bakın.
- Jant frenli modellerde fren yüzeyinin aşınmasını, varsa üreticinin aşınma göstergesinden kontrol edin.
Tekerlek bağlantılarının doğru kapatıldığını da kontrol edin. Gevşek bir bağlantı, rulman boşluğuna benzer bir belirti verebilir. Lastiklerin hava tutmasını yeterli saymayın; lastik yanakları yaşlanmışsa veya jantlar hasarlıysa değişim maliyetini hesaba katın.
Frenleri ve vitesleri nasıl denersiniz?
Ön ve arka freni ayrı ayrı deneyin. Fren kolları gidona dayanmadan frenlerin tutmaya başladığını kontrol edin. Kablolu sistemlerde tellerde saçaklanma, hidrolik sistemlerde hortumların ve bağlantıların çevresinde kaçak olup olmadığına bakın. Yağ sızıntısı veya zayıf frenleme fark ederseniz sorunu gidermeden test sürüşüne çıkmayın.
Disklerde eğrilik olup olmadığını, balatalarda ne kadar malzeme kaldığını ve frenleri bıraktığınızda sürtme olup olmadığını kontrol edin. Jant frenlerinde pabuçların lastiğe değil, jantın fren yüzeyine bastığından emin olun. Diskin veya jantın aşınma sınırını tahmin etmeye çalışmayın; ilgili parça için üreticinin verdiği değere bakın.
Zincir aşınmasını uygun bir zincir aşınma ölçeriyle kontrol ettirin. Zinciri değiştirmeniz gereken aşınma oranı zincirin türüne göre değişir; tek bir oranı bütün sistemler için kullanmayın. Uzamış zincir, ruble veya kasetteki dişlileri de aşındırmış olabilir. Yalnızca zinciri değiştirmenin yeterli olacağını varsaymayın.
Pedal çevirirken vitesleri sırayla değiştirin. Geçişlerde gecikme, zincirde sürtme veya dişliden düşme olup olmadığına dikkat edin. Eğri bir aktarıcı kulağı, vites ayarı bozukmuş gibi belirtiler verebilir. Aynakol kollarını yandan oynatarak orta göbekte boşluk olup olmadığını kontrol edin. Fiyat pazarlığına geçmeden önce sürtünme ve tıkırtının kaynağını belirleyin.
Test sürüşünde nelere dikkat etmelisiniz?
Temel güvenlik kontrollerinde sorun görmezseniz kaskınızı takın ve trafiğe kapalı, engelsiz bir alanda kısa bir sürüş yapın. Bisikletin düz gidip gitmediğini denemek için gidonu bırakmayın. Elleriniz gidondayken bisikletin yönlendirmelerinize beklendiği gibi tepki verip vermediğini ve dönüşlerde takılma hissedip hissetmediğinizi kontrol edin.
- Düşük hızda ön ve arka freni kontrollü biçimde, ayrı ayrı deneyin.
- Pedala hafifçe basarken vitesleri sırayla değiştirin. Ardından normal kuvvetle pedal çevirdiğinizde zincirin atlayıp atlamadığına bakın.
- Oturarak ve kısa süre ayakta pedal çevirin; tıkırtıları dinleyin, esneme veya boşluk hissedip hissetmediğinize dikkat edin.
- Durduktan sonra yeni yağ izleri veya gevşeyen bağlantılar olup olmadığını tekrar kontrol edin.
Bisikletin fiyatına lastik, zincir, dişli ve fren parçalarının değişimi için gereken tutarı, süspansiyon bakımı ücretini ve işçilik giderlerini ekleyin. Özellikle eski veya yaygın olmayan standartlardaki parçaların yedeklerini bulup bulamayacağınızı önceden araştırın. Toplam satın alma maliyetini, benzer durumdaki bakımlı bisikletlerin fiyatlarıyla karşılaştırın.
Satıcı bisikleti incelemenize, makul bir test sürüşü yapmanıza veya ustaya göstermenize izin vermiyorsa alışverişi erteleyin. Vites ayarıyla kadro hasarını benzer masraflar olarak görmeyin. Güvenliği etkileyen ve nedeni açıklanamayan kusurlar varsa satın almadan önce nedenlerini öğrenin.