Katlanır bisiklet alırken katlanmış ölçülere, taşıyacağınız toplam ağırlığa, menteşe kilitlerine, bedeninize uygunluğuna ve aktarma sistemine dikkat edin. Önce bisikleti nerede saklayacağınızı, ne sıklıkla taşıyacağınızı ve hangi mesafelerde kullanacağınızı belirleyin. Karar vermeden önce bisikleti kendiniz katlayın ve kısa bir deneme sürüşü yapın.
Katlanır bisikletin ölçülerini ve ağırlığını nasıl karşılaştırmalısınız?
Bisikletin yalnızca açık hâline bakmayın. Evde ayırdığınız alanı, araç bagajını veya bisikleti koymayı düşündüğünüz dolabı ölçün; katlanmış uzunluk, genişlik ve yükseklik değerlerini bu ölçülerle karşılaştırın. Belirtilen ölçülere ulaşmak için sele, gidon ve pedalları hangi konuma getirmeniz gerektiğini de sorun.
Taşımaya hazır ağırlık, katalogda belirtilen aksesuarsız bisiklet ağırlığından farklı olabilir. Bagaj, çamurluk, kilit, aydınlatma ve taşıma çantası toplam yükü artırır. Bisikleti düzenli olarak merdivenden çıkaracaksanız birkaç kilogramlık fark bile hissedilir. Mağazada yalnızca kısa süreliğine kaldırmak yerine, mümkünse günlük kullanımda taşıyacağınız süre kadar taşıyıp deneyin.
Katlanan her bisikleti kolayca taşıyamayabilirsiniz. Bisikletin katlandığında dengeli durması, nereden tutulduğu ve dışarıda kalan parçaları taşıma rahatlığını etkiler. Katlı hâlde desteksiz durup durmadığını, tekerlekleri üzerinde yürütüp yürütemediğinizi ve taşıma sırasında açılmasını önleyen bir bağlantısının bulunup bulunmadığını kontrol edin.
Katlama mekanizmasında nelere dikkat etmelisiniz?
Kadro ve gidon boğazındaki menteşeleri açıp kapatmayı kendiniz deneyin. Satıcının hızlıca göstermesiyle yetinmeyin; adımları öğrenerek bisikleti birkaç kez katlayın. Parmaklarınızın sıkışabileceği noktaları, kabloların geçtiği yerleri ve zincirin giysinize temas edip etmediğini kontrol edin.
İkincil emniyet kilidi, ana mandalın istemeden açılmasına karşı ek koruma sunar. Ancak yalnızca kilidin bulunmasına bakmayın; tam kapandığını nasıl anlayacağınızı ve üreticinin hangi kontrolleri önerdiğini öğrenin. Menteşeyi daha sıkı olsun diye rastgele ayarlamayın; yanlış ayar hem kapanmasını zorlaştırabilir hem de parçaların ömrünü kısaltabilir.
- Kadro menteşesi kapalıyken birleşim yerinde hissedilir boşluk veya tıkırtı olup olmadığını kontrol edin.
- Gidonu normal kuvvetle tutup çevirdiğinizde katlama bağlantısında oynama olup olmadığına bakın.
- Katlama sırasında fren hortumlarının ve vites kablolarının sıkışmadığını, keskin biçimde bükülmediğini kontrol edin.
- Mandalların, emniyet parçalarının ve menteşe burçlarının yedeklerini bulup bulamayacağınızı sorun.
Özellikle ikinci el bisikletlerde menteşe çevresinde çatlak, belirgin şekil bozukluğu veya sonradan yapılmış kaynak şüphesi varsa satın almadan önce bisikleti deneyimli bir ustaya inceletin. Çatlağın yalnızca boyada mı olduğunu fotoğrafa bakarak anlamaya çalışmayın.
Katlanır bisiklette hangi tekerlek boyunu seçmelisiniz?
16 inç tekerlekli bisikletler genellikle katlandığında daha az yer kaplar. 20 inç tekerleklere, taşıma kolaylığı ile sürüş özellikleri arasında denge arayanlara yönelik modellerde sık rastlarsınız. 24 inç tekerlekli modeller çoğunlukla katlandığında daha fazla yer kaplar; buna karşılık büyük tekerlek, benzer lastik ve kullanım koşullarında küçük engelleri daha rahat aşar.
Tekerlek çapını tek başına hız ölçüsü saymayın. Bisikletin bir pedal turunda aldığı yolu aynakol dişlisi, arka dişliler ve tekerleğin çevresi birlikte belirler. Küçük tekerlekli bir modelle de uygun dişli oranı sayesinde rahat bir seyir hızına ulaşabilirsiniz. Farkı anlamak için bisikleti alışık olduğunuz pedal çevirme temposunda deneyin.
Lastiğin genişliği, yapısı ve basıncı da konforu etkiler. Daha geniş bir lastikle uygun basınçta titreşimleri azaltabilirsiniz; ancak önce kadroda ve çamurluk altında yeterli boşluk bulunduğundan emin olun. Yedek lastik alırken yalnızca inç değerine güvenmeyin; lastiğin yanağındaki ETRTO ölçüsünü kontrol edin. Örneğin 40-406 işaretinde 40 yaklaşık lastik genişliğini, 406 ise lastiğin janta oturma çapını milimetre olarak belirtir.
Bisikletin bedeninize uygun olduğunu nasıl anlarsınız?
Tek kadro ölçüsüyle satılan modellerin herkese uygun olduğunu varsaymayın. Önce üreticinin belirttiği sürücü boyu aralığına bakın, ardından sele yüksekliğini ve gidona uzanma mesafenizi deneyin. Sele borusunu güvenli sınırlar içinde ayarladığınızda pedala rahat basamıyorsanız o model size uygun değildir.
Sele ve gidon borularındaki minimum yerleştirme çizgisini kadronun veya bağlantı parçasının dışına çıkarmayın. Ayar aralığını yalnızca santimetre üzerinden karşılaştırmayın; gidonun gereğinden uzak olması omuzlarınızı gerebilir, fazla yakın olması ise dizlerinizin hareketini kısıtlayabilir. Deneme sırasında dirseklerinizi kilitlemeden gidonu tutabildiğinizi ve fren kollarına rahatça ulaşabildiğinizi kontrol edin.
Üreticinin taşıma kapasitesine neleri dâhil ettiğini kullanım kılavuzundan kontrol edin. Bazı üreticiler azami sürücü ağırlığını, bazıları bisiklet, sürücü ve bagajın toplam ağırlığını belirtir. Çanta ve alışveriş yükünü de hesaba katın; arka bagajın kendi yük sınırını bisikletin toplam sınırından ayrı kontrol edin.
Vites ve fren seçerken nelere dikkat etmelisiniz?
Vites sayısından önce en düşük dişli oranına bakın. Sık yokuş çıkıyorsanız veya yük taşıyorsanız rahatça pedal çevirebildiğiniz hafif bir vites, oranları birbirine yakın çok sayıda vitesten daha yararlıdır. Düz güzergâhlarda kısa mesafeler sürüyorsanız daha basit bir aktarma sistemiyle yetinebilirsiniz.
Dıştan aktarıcılı modellerde bisikleti katlı hâlde taşırken arka aktarıcının darbe alıp almayacağını kontrol edin. Göbekten vitesli sistemlerde dişliler arka göbeğin içinde yer alır; bakım ve arka tekerleği sökme işlemleri dıştan aktarıcılı sistemlerden farklıdır. Seçim yaparken yakınınızda bu sistemi tanıyan bir servis bulup bulamayacağınızı da hesaba katın.
Jant frenlerinin bakımı genellikle daha basit, parça maliyeti daha düşüktür. Disk frenlerde ise mekanik ve hidrolik sistemlerin ayar ve bakım ihtiyaçları farklıdır. İyi ayarlanmış, kullanımınıza uygun bir fren sistemini yalnızca türüne bakarak elemeyin. Frenlerin çalışmasını sürüş öncesinde kontrol edin; NHTSA da bu kontrolü önerir.
Satın almadan önce hangi kontrolleri yapmalısınız?
Kısa deneme sürüşünde yalnızca bisikletin ne kadar rahat ilerlediğine odaklanmayın. Güvenli ve trafiğe kapalı bir alanda kalkış, dönüş, vites değiştirme ve kontrollü frenleme yapın. Sele veya gidon ayarıyla gideremediğiniz bir rahatsızlığı, alışınca geçeceğini düşünerek göz ardı etmeyin.
- Fren kollarına rahat ulaştığınızı ve kollar gidona dayanmadan fren yapabildiğinizi kontrol edin.
- Vitesleri sırayla deneyin; zincirin atlamadığını ve aktarıcının tekerleğe yaklaşmadığını kontrol edin.
- Pedal çevirirken topuğunuzun bagaja, dizlerinizin gidona temas etmediğinden emin olun.
- Sürüşten sonra menteşelerde, sele borusunda ve gidon bağlantısında kayma ya da gevşeme olup olmadığına bakın.
- Bisikleti katlayıp kaldırın; ayırdığınız alana sığdığından ve planladığınız şekilde taşıyabildiğinizden emin olun.
Bütçenize kilit, aydınlatma, pompa, uygun iç lastik ve gerekiyorsa taşıma çantasını da ekleyin. Özel ölçülü sele borusu, katlanır pedal, menteşe ve gidon bağlantıları gibi parçaları gerektiğinde nereden temin edebileceğinizi sorun. Garanti koşullarını, ilk servis kontrolünün neleri kapsadığını ve kullanım kılavuzunda belirtilen bakım aralıklarını ödeme yapmadan önce öğrenin.